Σε τηλεοπτική του συνέντευξη στο Bloomberg ο κ. Στουρνάρας πρόεδρος της Τραπέζης της Ελλάδος και μέλος του ΔΣ της ΕΚΤ, είπε ότι χρειάζεται ένα νέο εργαλείο για να κρατήσει μακριά την αναταραχή στην αγορά χρέους καθώς αυξάνονται τα επιτόκια. Υπάρχει μια πολύ καλή συζήτηση σε εξέλιξη για το μέσο, εκφράζοντας την πεποίθηση του για μια συναινετική, αποτελεσματική λύση ελπίζοντας να εκπλήξει τις αγορές θετικά.
Πιστεύω ότι αν πείσουμε τις αγορές ότι αυτό θα είναι ένα ισχυρό εργαλείο, ίσως να μην το χρειαστούμε, δήλωσε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, θα το έχουμε στο ράφι είπε, κι αυτό είναι το καλό σενάριο.Τα σχόλια του κ. Στουρνάρα θυμίζουν το πρόγραμμα της ΕΚΤ που ακολούθησε τη διάσημη δέσμευση του πρώην προέδρου κ. Ντράγκι να κάνει ότι χρειάζεται για να διατηρήσει τη ζώνη του ευρώ ενωμένη εν μέσω κρίσης δημόσιου χρέους. Σε εκείνη την περίπτωση, τα λόγια του ήταν αρκετά πειστικά που το πρόγραμμα δεν χρησιμοποιήθηκε ποτέ.Αν και οι αξιωματούχοι δεν είναι ακόμη σίγουροι ότι το νέο μέσο θα είναι έτοιμο στις 21 Ιουλίου όπου είναι η συνεδρίαση της ΕΚΤ, ο κ. Στουρνάρας ήταν πιο αισιόδοξος. Υπογράμμισε ότι το μέσο είναι απαραίτητο ελλείψει ευρύτερων μεταρρυθμίσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.Μπορεί να έχουμε spreads όχι λόγω πολιτικών, αλλά απλώς επειδή είμαστε μια «Ατελής οικονομική και νομισματική Ένωση», είπε ο κ. Στουρνάρας, τονίζοντας ότι είναι καιρός η Ευρώπη να γίνει διορατική για μια δημοσιονομική ένωση. Ήρθε η ώρα να αναθεωρηθεί το δημοσιονομικό πλαίσιο που κατοχυρώνεται στο σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης, είπε. Στόχος μας πρέπει να είναι να διασφαλίσουμε τη βιωσιμότητα του χρέους των κρατών μελών και να δημιουργήσουμε μια κεντρική δημοσιονομική ικανότητα όλων των κρατών μελών του ευρώ.Το σχέδιο της ΕΚΤ να αυξήσει το επιτόκιο καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης η παραπάνω είναι πολύ πιθανό να συμβεί, είπε στη συνέντευξη. Για την επόμενη συνάντηση, τον Σεπτέμβριο, ο κ. Στουρνάρας είπε θα δούμε τα στοιχεία τόσο στο μέτωπο του πληθωρισμού όσο και στο μέτωπο της δραστηριότητας. Βλέπει ότι η αύξηση των τιμών αρχίζει να επιβραδύνεται προς το τέλος του έτους και πλησιάζει τον μεσοπρόθεσμο στόχο του 2% το 2024, αν και τώρα είναι τετραπλάσια!!!Δεν μπορώ να σας πω πού θα κορυφωθεί χρονικά γιατί εξαρτάται από εξωγενείς παράγοντες που δεν μπορούν να μετρηθούν από μοντέλα, είπε ο κ. Στουρνάρας. Ίσως εξαρτάται από γεωπολιτικούς λόγους.Υπάρχουν στασιμοπληθωριστικοι άνεμοι που πνέουν, δεν υπάρχει αμφιβολία για αυτό!!! είπε ο κ. Στουρνάρας απ τη μια, και αντιφάσκοντας τόνισε ότι η Ευρώπη δεν βλέπει ακόμη στασιμοπληθωρισμό. Προς το παρόν δεν αναμένουμε αρνητική ανάπτυξη φέτος ή του χρόνου.Πάμε τώρα στην ΕΚΤ
Η ΕΚΤ έχει ανακοινώσει ότι στις 21 Ιουλίου θα παρουσιάσει την πρόταση της για το εργαλείο αντιμετώπισης της κρίσης στα ομόλογα αφού η αύξηση των επιτοκίων τρομοκράτησε τις αγορές εκτοξεύοντας τις αποδόσεις των ομολόγων σε υψηλά ετών.
Το ελληνικό 10ετές έφθασε έως τα επίπεδα των 4,73% για να υποχωρήσει στην συνέχεια έως το 3,36% όταν η ΕΚΤ ανέφερε ότι προετοιμάζει νομισματικό εργαλείο για την αντιμετώπιση του κατακερματισμού της νομισματικής πολιτικής.
Η αναμενόμενη αύξηση των επιτοκίων στις 21 Ιουλίου κατα 0,25% η παραπάνω, όπου θα ακολουθήσει και δεύτερη αύξηση στις 8 Σεπ 2022 κατά 0,50% σημαίνει ποσοτική σύσφιξη για να αντιμετωπιστεί ο πληθωρισμός που π.χ. στην Ελλάδα έχει εκραγεί στο 12%.
Από την άλλη όμως θα πρέπει να αντιμετωπίσει το ζήτημα του κατακερματισμού που απλά σημαίνει ότι χώρες όπως η Ελλάδα, Ιταλία, Πορτογαλία και Ισπανία αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα με το κρατικό χρέος τους.
Η ΕΚΤ για να μπορέσει να πείσει τις αγορές θα πρέπει το νέο εργαλείο να φτάσει το 1 Τρις, 300-400 δις δεν επαρκούν. Θα πρέπει να μη περιλαμβάνει νέο χρήμα, γιατί θα προκαλέσει ακόμη μεγαλύτερη πληθωριστική έκρηξη. Δε μπορεί πχ να αυξάνει τα επιτόκια και ταυτόχρονα να ρίχνει νέο χρήμα στην αγορά, είναι οξύμωρο, δημιουργούνται δυο ισχυρά συγκρουόμενες δυναμεις. Δε μπορεί να περιλαμβάνει νέο χρήμα αλλά κεφαλαία από λήξεις παλαιών ομολόγων τα οποία θα επανεπενδύονται σε αλλά ομόλογα. Πχ θα λήγουν Γερμανικά η Γαλλικά και η ΕΚΤ θα αγοράζει Ελληνικά η Ιταλικά.
Η βασική ιδέα είναι να δημιουργηθεί ένας μηχανισμός που θα στηρίζεται στα spreads με βαση το Γερμανικο ομολογο. Π.χ. η διαφορά απόδοσης των ελληνικών με τα γερμανικά ομόλογα να είναι σε ένα εύρος μεταξύ 150-200 μονάδες βάσης ώστε να ενεργοποιείται αυτός ο νέος μηχανισμός. Σήμερα η διαφορά του ελληνικού 10ετούς ομολόγου(3,64%) με το αντίστοιχο γερμανικό(1,33%) είναι περίπου 200 μονάδες βάσης ή 2%.
Όμως υπάρχει ένα δομικό πρόβλημα, η διαδικασία ενεργοποίησης θα είναι αυτόματη ή θα πρέπει να συνεδριάζει το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ κάθε φορά για να ενεργοποιείται ο νέος μηχανισμός;
Πόσο αξιόπιστο είναι να συνδεθεί ένα κρατικό ομόλογο με ένα άλλο όταν π.χ. η Ελλάδα έχει ελλείμματα και η Γερμανία πλεονάσματα;
Πόσο ορθό είναι η Ελλάδα να έχει διαφορά απόδοσης με το 10ετές Γερμανικό 200 μονάδες βάσης και πως θα το αξιολογήσουν οι αγορές;
Ένα ακόμη ζήτημα είναι αν υποθέσουμε ότι η ΕΚΤ όταν λήγουν ομόλογα των ισχυρότερων βόρειων κρατών θα επανεπενδύει τα κεφάλαια αυτά σε ομόλογα των αδύναμων κρατών π.χ. Ελλάδος η Ιταλίας. Ήδη η ΕΚΤ έχει αγοράσει περί των 40 δισεκ. ελληνικά ομόλογα που αναλογούν στο 50% σχεδόν των ελεύθερα διαπραγματεύσιμων ομολόγων. Όμως έχει ήδη ξεπεραστεί το όριο αγοράς ελληνικών ομολόγων από την ΕΚΤ παραβιάζοντας συστηματικά τους βασικούς κανόνες της.
Η ΕΚΤ προσπαθεί να εξαπατήσει τις αγορές αφού από την μια αυξάνει τα επιτόκια(ποσοτική σύσφιξη) και από την άλλη το νέο νομισματικό εργαλείο είναι ποσοτική χαλάρωση καλυμμένη.
Δηλαδή η ΕΚΤ προσπαθεί ταυτόχρονα να ενεργοποιήσει και την ποσοτική χαλάρωση και την ποσοτική σύσφιξη, πρόκειται για κάτι ακραίο, νομισματικά παράδοξο, απόδειξη ότι η ΕΚΤ έχει αυτοπαγιδευτει, έστησε ένα ναρκοπέδιο και έχει εγκλωβιστεί και δεν ξέρει πώς να ξεμπλέξει.
