Με βαθιά θλίψη ο Τύρναβος αποχαιρετά τον πρώην Δήμαρχό του, Δημήτρη (Τάκη) Κουγιώνη, μια εμβληματική προσωπικότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, έναν άνθρωπο που συνέδεσε το όνομά του με μια ολόκληρη εποχή αλλαγών, διεκδικήσεων και δημιουργίας.
Ο Δημήτρης Κουγιώνης γεννήθηκε στον Τύρναβο το 1952. Σπούδασε Φυσικός στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και εργάστηκε ως εκπαιδευτικός στη δημόσια εκπαίδευση. Το 1978, σε ηλικία μόλις 26 ετών, εξελέγη για πρώτη φορά Δήμαρχος Τυρνάβου. Από το 1979 έως το 1994 υπηρέτησε την πόλη για δεκαέξι συνεχόμενα χρόνια, έχοντας εκλεγεί τέσσερις φορές.
Ήταν μια μακρά αυτοδιοικητική διαδρομή που άφησε έντονο αποτύπωμα στην ιστορία του Τυρνάβου. Ο Κουγιώνης δεν περιορίστηκε στη διαχείριση της καθημερινότητας. Οραματίστηκε έναν διαφορετικό, πιο σύγχρονο Τύρναβο και εργάστηκε για να δημιουργηθούν οι υποδομές που θα στήριζαν την πόλη για τις επόμενες δεκαετίες.
Έργο που άλλαξε την εικόνα της πόλης
Στα χρόνια της δημαρχιακής του θητείας προωθήθηκε και υλοποιήθηκε ένα εκτεταμένο πρόγραμμα έργων στις βασικές υποδομές. Η ίδρυση της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης και Αποχέτευσης Τυρνάβου (ΔΕΥΑΤ) αποτέλεσε μία από τις σημαντικότερες θεσμικές και αναπτυξιακές παρεμβάσεις της περιόδου.
Παράλληλα, προχώρησαν τα δίκτυα αποχέτευσης και ομβρίων και ο βιολογικός καθαρισμός, έργα που άλλαξαν ουσιαστικά την καθημερινότητα των κατοίκων και έθεσαν τις βάσεις για μια σύγχρονη πόλη.
Σημαντικές ήταν επίσης οι διανοίξεις δρόμων και τα έργα οδοποιίας, η κατασκευή της λαϊκής αγοράς, η αναβάθμιση των δημοτικών εγκαταστάσεων, η δημιουργία δημοτικού αμαξοστασίου και η σημαντική ενίσχυση του δημοτικού μηχανολογικού εξοπλισμού.
Στην ίδια περίοδο εντάσσονται η ολοκλήρωση του Δημοτικού Κέντρου Τούμπας, η κατασκευή του δημοτικού αναψυκτηρίου, η πρώτη σημαντική παρέμβαση στο πάρκο Τούμπας, αλλά και η δημιουργία του Κέντρου Δημιουργικής Απασχόλησης του Παιδιού, στο πλαίσιο αξιοποίησης της δωρεάς της Ελένης Χριστοδούλου, του γένους Κόντσα, έπειτα από Πανελλήνιο Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό.
Στα έργα της περιόδου περιλαμβάνονται ακόμη το κυλικείο στο Νεκροταφείο, το νέο δημοτικό κατάστημα στην οδό Καραολή – Δημητρίου και ο σύγχρονος Βρεφονηπιακός – Παιδικός Σταθμός «Ελευθερία», που κατασκευάστηκε σε δημοτικό οικόπεδο με δωρεά των Παναγιώτη (Τάκη) και Γιώργου Δημητρακόπουλου, εκδοτών της εφημερίδας «Ελευθερία».
Επένδυση στην εκπαίδευση και την κοινωνία
Ο Δημήτρης Κουγιώνης έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στην εκπαίδευση. Με συνεχείς παραστάσεις και διεκδικήσεις προς τους αρμόδιους φορείς, αλλά και με την παραχώρηση δημοτικών εκτάσεων, συνέβαλε στην προώθηση της ανέγερσης σημαντικών σχολικών μονάδων.
Το Γενικό Λύκειο Τυρνάβου, το 2ο Γυμνάσιο, το ΕΠΑΛ, το 4ο Δημοτικό Σχολείο και το 1ο Δημοτικό Σχολείο αποτέλεσαν σημαντικές εκπαιδευτικές υποδομές που εξακολουθούν να εξυπηρετούν την πόλη.
Εξίσου σημαντική υπήρξε η συμβολή του στην ανάπτυξη κοινωνικών υποδομών. Η ανέγερση του Κέντρου Υγείας Τυρνάβου και των πρώτων εργατικών κατοικιών αποτέλεσαν καρπό επίμονων διεκδικήσεων προς την Πολιτεία και παραχώρησης των απαιτούμενων δημοτικών εκτάσεων.
Αθλητισμός, πολιτισμός και δημόσιος χώρος
Ο Τύρναβος απέκτησε επί των ημερών του νέους χώρους άθλησης, αναψυχής και κοινωνικής ζωής. Δημιουργήθηκαν πάρκα και πλατείες, ενώ διαμορφώθηκε ο χώρος της Βρύσης Τυρνάβου με τη λίμνη και τις δημοτικές εγκαταστάσεις.
Στην Τούμπα αναπτύχθηκαν χώροι άθλησης και αναψυχής, ενώ διεκδικήθηκε και θεμελιώθηκε από τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού η ανέγερση του Κλειστού Γυμναστηρίου Τυρνάβου, μαζί με άλλες αθλητικές υποδομές.
Ιδιαίτερη θέση στο έργο του κατείχε ο πολιτισμός. Ενισχύθηκαν και δημιουργήθηκαν δημοτικές πολιτιστικές δομές, η Μουσική Σχολή, ο Πολιτιστικός και ο Αθλητικός Οργανισμός και το ΚΑΠΗ, ενώ επανιδρύθηκε η Φιλαρμονική.
Ξεχωριστή ήταν η προσπάθεια για την αξιοποίηση του παλιού κινηματογράφου «ΜΑΞΙΜ». Ο Δήμος απέκτησε την ιδιοκτησία του κτιρίου και, ύστερα από διεκδίκηση των απαιτούμενων κονδυλίων, προχώρησε στην ανακατασκευή του. Τον Δεκέμβριο του 1994 παραδόθηκε στους Τυρναβίτες μια σύγχρονη αίθουσα θεάτρου, κινηματογράφου, συναυλιών και εκδηλώσεων, ένας χώρος που αποτέλεσε σημαντικό πολιτιστικό σημείο αναφοράς για την πόλη.
Το Καρναβάλι και η πολιτιστική ταυτότητα του Τυρνάβου
Σημαντική ήταν και η συμβολή του στην ανάδειξη της ιδιαίτερης πολιτιστικής ταυτότητας του Τυρνάβου.
Επί των ημερών του ξεκίνησε η αναβίωση και η οργανωμένη ανάπτυξη του Τυρναβίτικου Καρναβαλιού και των εκδηλώσεων του Μπουρανί. Οι θεσμοί αυτοί σταδιακά απέκτησαν ευρύτερη αναγνωρισιμότητα και εξελίχθηκαν σε αναπόσπαστο κομμάτι της ταυτότητας της πόλης.
Παράλληλα, η Δημοτική Αρχή προχώρησε σε πολιτιστικές πρωτοβουλίες, επιστημονικές ημερίδες και εκδόσεις για την ιστορία και τη λαογραφία του Τυρνάβου, συμβάλλοντας στην ανάδειξη της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς του τόπου.
Ένας Δήμος με βλέμμα στο μέλλον
Ο Κουγιώνης δεν έμεινε μόνο στα έργα της εποχής του. Επιχείρησε να θέσει τις βάσεις για τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό της πόλης.
Προωθήθηκαν η Επιχείρηση Πολεοδομικής Ανασυγκρότησης, το Τοπικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Τυρνάβου, η συμμετοχή σε αναπτυξιακές πρωτοβουλίες και η αξιοποίηση ευρωπαϊκών προγραμμάτων.
Παράλληλα οργανώθηκαν σεμινάρια και δράσεις για την αγροτική οικονομία, το περιβάλλον, την πληροφορική και την πολεοδομία, σε μια προσπάθεια να συνδεθεί η αυτοδιοίκηση με τις ανάγκες και τις προοπτικές μιας κοινωνίας που άλλαζε.
Ακόμη και στην καθημερινή λειτουργία του Δήμου υπήρξε προσπάθεια εκσυγχρονισμού. Η ανανέωση του μηχανολογικού εξοπλισμού, η προμήθεια απορριμματοφόρου και η έναρξη της μηχανικής αποκομιδής των απορριμμάτων εντάσσονταν στην προσπάθεια δημιουργίας ενός πιο σύγχρονου και αποτελεσματικού Δήμου.
Μια διαφορετική αντίληψη για την Αυτοδιοίκηση
Πέρα από τα έργα, ο Δημήτρης Κουγιώνης άφησε το στίγμα του και στον τρόπο λειτουργίας της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Μαζί με τη Δημοτική του Αρχή συνέβαλε στη διαμόρφωση νέων αντιλήψεων για τη λειτουργία του Δήμου και του Δημοτικού Συμβουλίου, ενίσχυσε τον θεσμό των συνοικιακών συμβουλίων και καθιέρωσε τον δημόσιο απολογισμό των πεπραγμένων της Δημοτικής Αρχής σε δημόσιο χώρο, με τη συμμετοχή των πολιτών.
Ήταν μια αντίληψη που αντιμετώπιζε την Αυτοδιοίκηση όχι απλώς ως διοικητικό μηχανισμό, αλλά ως ζωντανό κύτταρο δημοκρατίας και συμμετοχής των πολιτών.
Η προσφορά του συνεχίστηκε και μετά το Δημαρχείο
Η ολοκλήρωση της δημαρχιακής του θητείας το 1994 δεν σήμανε και το τέλος της παρουσίας του στα κοινά.
Ο Δημήτρης Κουγιώνης συνέχισε να συμμετέχει ενεργά στην αυτοδιοικητική ζωή. Υπηρέτησε ως δημοτικός σύμβουλος και επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης την περίοδο 1995–1998, ενώ στη συνέχεια εξελέγη νομαρχιακός σύμβουλος για δύο συνεχόμενες περιόδους, από το 1999 έως το 2006.
Παράλληλα συμμετείχε ενεργά σε αυτοδιοικητικά όργανα σε επίπεδο Νομού Λάρισας και χώρας.
Μέχρι και τα τελευταία χρόνια της ζωής του παρέμεινε πολιτικοποιημένος και ενεργός, παρά τις δυσκολίες που αντιμετώπιζε.
Η ανθρώπινη πλευρά του Τάκη Κουγιώνη
Πίσω από τους αριθμούς, τις θητείες και τα έργα υπήρχε ένας άνθρωπος που, σύμφωνα με όσους τον γνώρισαν, χαρακτηριζόταν από ήθος, προοδευτική σκέψη, αγωνιστικότητα και βαθιά προσήλωση στο κοινό καλό.
Η Περιφέρεια Θεσσαλίας, εκφράζοντας τη θλίψη της για την απώλειά του, αναφέρθηκε στη μακρόχρονη σχέση φιλίας και αλληλοεκτίμησης που τον συνέδεε με τον Δημήτρη Κουγιώνη, υπογραμμίζοντας τη δύναμη και την αισιοδοξία με την οποία αντιμετώπιζε ακόμη και τις δυσκολίες της υγείας του.
Ο Τάκης Κουγιώνης παρέμεινε μέχρι το τέλος ένας άνθρωπος που αγαπούσε τον τόπο του και πίστευε στη δύναμη της συλλογικής προσπάθειας.
Ο Τύρναβος πριν και μετά τον Κουγιώνη
Ίσως η μεγαλύτερη παρακαταθήκη του αποτυπώνεται σε μια απλή διαπίστωση: ο Τύρναβος της δεκαετίας του ’70 δεν ήταν ο ίδιος Τύρναβος που παραδόθηκε στα μέσα της δεκαετίας του ’90.
Οι υποδομές είχαν αλλάξει. Τα σχολεία και οι κοινωνικές δομές είχαν ενισχυθεί. Δημιουργήθηκαν νέοι χώροι πολιτισμού, άθλησης και αναψυχής. Η πόλη απέκτησε σημαντικά έργα ύδρευσης, αποχέτευσης και καθαρισμού. Το Καρναβάλι και το Μπουρανί άρχισαν να αποκτούν μια νέα δυναμική και η ιστορία και η παράδοση του τόπου αναδείχθηκαν περισσότερο.
Αυτό είναι ίσως το πιο ισχυρό αποτύπωμα μιας αυτοδιοικητικής διαδρομής: έργα και θεσμοί που συνεχίζουν να υπάρχουν και να υπηρετούν τους πολίτες πολλά χρόνια μετά την ολοκλήρωση μιας θητείας.
Η τιμή που οφείλει ο Τύρναβος
Ο Δήμαρχος Τυρνάβου Στέλιος Τσικριτσής και η Δημοτική Αρχή εκφράζουν τη βαθιά τους θλίψη για την απώλεια του πρώην Δημάρχου και τα ειλικρινή τους συλλυπητήρια στη σύζυγό του Βάσω, στα παιδιά του Τάσο και Άλκη, στον εγγονό του, στους οικείους του και σε όλους όσοι τον αγάπησαν.
Η Δημοτική Αρχή ανακοίνωσε ότι θα εισηγηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο την ονοματοδοσία δημοτικού χώρου προς τιμήν του Δημήτρη Κουγιώνη, ως ελάχιστο φόρο αναγνώρισης της μακράς και σημαντικής προσφοράς του στην πόλη.
Παράλληλα, η κηδεία του θα τελεστεί με δημοτική δαπάνη, ως έμπρακτη αναγνώριση της προσφοράς του στον Τύρναβο.
Ο Δημήτρης – Τάκης Κουγιώνης δεν υπήρξε απλώς ένας πρώην Δήμαρχος. Υπήρξε ένας από τους ανθρώπους που έβαλαν τη δική τους σφραγίδα στη μετάβαση του Τυρνάβου από μια μικρή επαρχιακή πόλη της δεκαετίας του ’70 σε έναν πιο σύγχρονο και οργανωμένο Δήμο.
Το έργο του βρίσκεται στους δρόμους, στα σχολεία, στις υποδομές, στους χώρους πολιτισμού και άθλησης, στις δημοτικές δομές, αλλά κυρίως στη μνήμη των ανθρώπων που έζησαν την εποχή εκείνη και είδαν την πόλη τους να αλλάζει.
Για όλα όσα δημιούργησε, διεκδίκησε και παρέδωσε στον Τύρναβο, η πόλη έχει λόγους να τον θυμάται και να τον τιμά.
Και ίσως η πιο ουσιαστική αναγνώριση για έναν άνθρωπο της Αυτοδιοίκησης είναι αυτή:
Να συνεχίζει το έργο του να είναι ορατό στην καθημερινότητα των ανθρώπων, ακόμη και πολλά χρόνια μετά.
Καλό ταξίδι, Τάκη Κουγιώνη.
Ο Τύρναβος θα σε θυμάται.
