Τα διατηρητέα κτίρια αποτελούν στολίδια της αρχιτεκτονικής μας κληρονομιάς. Για τους ιδιοκτήτες τους όμως, η συντήρηση και η αποκατάστασή τους εξελίσσεται συχνά σε οικονομικό και γραφειοκρατικό αδιέξοδο. Το αναμενόμενο πρόγραμμα «Διατηρώ Ιδιωτικού Τομέα» έρχεται να δώσει μια ουσιαστική ανάσα, καλύπτοντας το 50% του κόστους για εργασίες στατικής ενίσχυσης, αποκατάστασης όψεων και ενεργειακής αναβάθμισης.
Ύστερα από διαδοχικές αναθεωρήσεις, το πρόγραμμα βρίσκεται πλέον στην τελική ευθεία για την έναρξή του.
Τρέχουσα φάση: Ο Οδηγός του προγράμματος έχει ολοκληρωθεί, πέρασε από τη φάση της δημόσιας διαβούλευσης, εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η σχετική χρηματοδότηση ύψους 75 εκατομμυρίων ευρώ μέσω ΕΣΠΑ είναι ήδη δεσμευμένη.
Πότε αναμένεται να βγει: Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), η πρόσκληση για την υποβολή αιτήσεων αναμένεται να ανοίξει εντός του Σεπτεμβρίου 2026. Μάλιστα, υπάρχει πρόβλεψη για αύξηση του προϋπολογισμού (έως και τα 150 εκατ. ευρώ) εφόσον η ζήτηση εξαντλήσει τους αρχικούς πόρους.
Τι καλύπτει η επιδότηση
Το πρόγραμμα αφορά ιδιωτικά διατηρητέα κτίρια και μνημεία, καλύπτοντας το μισό κόστος των εργασιών (με ανώτατο όριο προϋπολογισμού έως 1.000.000 ευρώ ανά έργο).
Οι επιλέξιμες παρεμβάσεις χωρίζονται σε 3 βασικούς άξονες:
Στατική Ενίσχυση & Αποκατάσταση: Εργασίες στον φέροντα οργανισμό (τοιχοποιία, πλάκες, στέγες) και λήψη άμεσων σωστικών μέτρων.
Όψεις & Πρόσοψη: Καθαρισμός, αποκατάσταση διακοσμητικών στοιχείων, επιχρισμάτων και παραδοσιακών κουφωμάτων.
Εσωτερικοί Χώροι & Η/Μ: Επισκευή εσωτερικών στοιχείων, διαμόρφωση χώρων και εκσυγχρονισμός ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων.
Η βασική προϋπόθεση: Υποχρεωτική Ενεργειακή Αναβάθμιση
Σε αντίθεση με απλά προγράμματα συντήρησης, το «Διατηρώ» συνδέει την επιδότηση των στατικών και αισθητικών εργασιών με την ενεργειακή θωράκιση του ακινήτου.
Για να λάβει την ενίσχυση ο ιδιοκτήτης, το κτίριο πρέπει υποχρεωτικά να βελτιώσει την ενεργειακή του απόδοση κατά τουλάχιστον 2 ενεργειακές κατηγορίες (βάσει ΚΕΝΑΚ). Η αναβάθμιση αυτή γίνεται πάντα με σεβασμό στους ειδικούς μορφολογικούς κανόνες που επιβάλλει ο διατηρητέος χαρακτήρας του κτίσματος.
Ποιοι είναι δικαιούχοι:
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν πλήρη κυριότητα, ψιλή κυριότητα ή επικαρπία σε χαρακτηρισμένα διατηρητέα κτίρια. Βασική προϋπόθεση είναι το ακίνητο να είναι πολεοδομικά νόμιμο (ή τακτοποιημένο) και να υπάρχει η απαραίτητη τεχνική τεκμηρίωση.
Το «Διατηρώ» αποτελεί μια σπάνια ευκαιρία για να διασωθούν ιστορικά ακίνητα από τη φθορά του χρόνου, μετατρέποντάς τα παράλληλα σε σύγχρονα, ασφαλή και ενεργειακά αποδοτικά κτίρια.
Οσονούπω θα ανακοινωθεί το πρόγραμμα «Διατηρώ τον Μητσοτάκη» με πακτωλούς παροχών.
Όμως, «εμείς οι Νεοδημοκράτες δε μασάμε».